Gebze'de çöken bina: Üç rapor, üç farklı sonuç
Gebze'de dört kişinin öldüğü binaya ilişkin bilirkişi raporunda, çökmenin metro tünelinden değil, zayıf zemin koşullarından kaynaklandığı savunuldu. Belediye görevlileri "kusurlu" gösterildi.
Kocaeli'nin Gebze ilçesinde 29 Ekim 2025'te Aslan Apartmanı'nın çökerek dört kişinin hayatını kaybetmesine ilişkin üçüncü bilirkişi raporu, Gebze Cumhuriyet Başsavcılığının dosyasına girdi.
DW Türkçe'nin ulaştığı 16 Haziran 2026 tarihli 50 sayfalık raporda, binanın çökmesiyle altından geçen Darıca-Gebze Metro Hattı tünel inşaatı arasında bağlantı kurulamayacağı sonucuna varıldı.
Raporda, metro tünelinin açılması sırasında herhangi bir göçüğün meydana gelmediği, tünelin kaya formasyonu içinde açılıp betonlandığı ve çalışmaların uzun süre önce tamamlandığı belirtildi. Enkaz alanındaki incelemelerde de tünelle bağlantılı bir etkileşim tespit edilmediği ifade edilerek, bu bulguların "binanın çökmesi ile tünel inşaatı arasında bir ilişki kurulmasını olanak dışı bıraktığı" değerlendirmesi yapıldı.


Jeofizik etütlerin olay yerindeki zemin koşullarının yapı güvenliği açısından kaygı verici olduğu belirtilen raporda, ancak bu tablonun metro kazısı kaynaklı yeraltı suyu değişimiyle oluştuğunu gösteren bilimsel ve ölçülebilir bir kanıt bulunmadığı kaydedildi.
"Temel sebep zayıflığa bağlı zemin hareketi"
Bir karşı oyun yer aldığı 6 kişilik bilirkişi raporuna göre, zeminde oluşan derin çukur ve buna bağlı stabilite kaybı yapının devrilmesine doğrudan neden oldu.
Raporda, olayın temel sebebinin "zeminin zayıflığına bağlı zemin hareketi" olduğu belirtildi. İlk 13 metre derinlikte yeraltı suyunun uzun süreli bozucu etkisi nedeniyle bina altında zaman içinde büyüyen bir boşluk oluştuğu, bu boşluğun yıkımda etkili olduğu değerlendirmesi yapıldı.
Raporda ayrıca, bölgedeki kaçak su kuyularının yeraltı suyu tablasındaki mevsimsel dalgalanmalara katkı sağladığı, enkaz kaldırılırken tespit edilen tulumba sisteminin de bina altında hidrolik su birikimine işaret ettiği ifade edildi.
Metro tünelinin ise bu sürece doğrudan katkı sağladığını gösteren yeterli teknik kanıt bulunmadığı, tünelin farklı bir kaya birimi ve ayrı bir hidrolik sistem içinde yer aldığı kaydedildi.
Belediye görevlileri "asli kusurlu"
Raporda, olay yerinde taşıyıcı sistem elemanlarında çatlak, ayrılma, ani oturma, eğilme, devrilme riski ile cephe ve kaplama elemanlarında olağan dışı açılma ve deformasyonların tespit edildiği, bu bulguların yapının can güvenliği açısından riskli hâle geldiğini gösterdiği belirtildi.
Bu nedenle teknik rapor beklenmeksizin, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 39'uncu maddesi uyarınca binanın "derhal" tahliye edilmesi gerektiği vurgulandı.
Raporda, binanın tahliye edilmemesinin meydana gelen ölümlerin "esas" sebebi olduğu belirtilirken, olay günü binaya giden iki teknik personel, Yapı Kontrol Müdürü ile bu birimden sorumlu belediye başkan yardımcısının çökmeden kaynaklanan ölümlerden "doğrudan" ve "asli" kusurlu oldukları değerlendirmesine yer verildi.
Üç rapor, üç farklı değerlendirme
Soruşturma kapsamında hazırlanan ilk bilirkişi raporunda, binanın altından geçen Darıca-Gebze Metro Hattı tünelindeki kazılar nedeniyle yeraltı suyunda meydana gelen değişimlerin zemin kaybına yol açtığı, bunun da binanın çökmesine neden olduğu sonucuna ulaşılmıştı. Bu nedenle metro inşaatının ana yüklenicisi birinci derecede, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Gebze Belediyesi yetkilileri ise ikinci derecede kusurlu bulunmuştu.
İlk raporun ardından hazırlanan ikinci bilirkişi raporunda ise çökmenin temelinde, binanın bulunduğu zayıf zemin koşulları ile yapıdaki imalat kusurlarının bulunduğu değerlendirilmişti.
Soruşturma dosyasına giren üçüncü bilirkişi raporu ise metro inşaatıyla çökme arasında teknik bağlantı kurulamayacağı sonucuna ulaşırken, zemindeki hidrolojik süreç ile binanın tahliye edilmemesini öne çıkardı.
Ne olmuştu?
Kocaeli'nin Gebze ilçesinde 29 Ekim 2025'te yedi katlı Arslan Apartmanı çökmüş; olayda Emine Bilir, Levent Bilir ile 12 ve 14 yaşındaki iki çocukları yaşamını yitirmişti. Ailenin 18 yaşındaki kızı Dilara Bilir ise enkazdan yaralı olarak kurtarılmıştı.
Çökmeden 4,5 ay önce apartmanın bitişiğinde oturan vatandaşlar, binada oluşan çatlakları 26 Mayıs 2026'da CİMER aracılığıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bildirmişti. Buna rağmen binanın tahliye edilmediği ve gerekli önlemlerin alınmadığı ortaya çıkmıştı.
Haber: Alican Uludağ
Kaynak: Haber Merkezi
İlgili Haberler
Çevre - Ekoloji Meteoroloji'den uyardı: Sis, pus, sağanak bekleniyor
Çevre - Ekoloji İstanbul'da fırtına hayatı felç etti: 198 ihbar, 11 park ve koru kapatıldı, seferler iptal edildi
Çevre - Ekoloji Meteoroloji'den çok sayıda il için uyarı: Sağanak ve fırtına geliyor
3 yorum
Çevre - Ekoloji Meteoroloji açıkladı: Sağanak ve kuvvetli rüzgâr bekleniyor
Çevre - Ekoloji Ali Koç: Fosil yakıtların azaltılması artık ekonomik bir zorunluluk
Çevre - Ekoloji COP31'e çağrı: Sağlıkçılar, kadınlar, yerel topluluklar da masada olsun