Şam SDG’ye ne teklif ediyor? Ordu tümenleri, polis gücü, bakanlıklar ve Kürtçeye resmi dil statüsü
10 Mart Mutabakatı’nın geçerlilik tarihi yıl sonu dolarken, Şam-SDG görüşmeleri sürüyor. Şam yönetiminin SDG’ye sunduğu entegrasyon paketinin ayrıntıları belli oldu: Üç ordu tümeni biçiminde SDG’nin Suriye ordusuna entegre edilmesi, Asayiş ve YPJ’nin İçişleri Bakanlığı bünyesine alınması Kürtler için tam yurttaşlık hakları ve hukuki eşitlik, Kürtçenin ulusal dil statüsü kazanması ve yerinden edilmiş nüfusun geri dönüşü.
Şam yönetiminin Suriye Demokratik Güçleri’ne (SDG) sunduğu entegrasyon teklifinin ayrıntıları kulislere yansımaya başladı. Kamuoyuna resmen açıklanmayan pakete göre teklif; askeri, siyasi ve ekonomik alanlarda kapsamlı düzenlemeler içeriyor.
Washington merkezli Middle East Institute’te Kıdemli Araştırmacı olarak görev yapan Amerikalı Suriye uzmanı Charles Lister, masadaki anlaşmanın maddelerini yazdı.
Geçtiğimiz günlerde CENTCOM Komutanı Cooper’ın konuşma yaptığı bir konferans düzenleyen ve ABD ziyareti sırasında Şara’yı da bir panelde ağırlayan Lister’ın X’ten paylaştığı maddeler şöyle:
“Önerilen anlaşmanın ayrıntıları henüz kamuoyuna açıklanmadı.
Ancak görüşmelere yakın kaynaklara göre pakette şu başlıklar yer alıyor:
- Üç ordu tümeninin entegrasyonu
- İçişleri Bakanlığı bünyesinde Asayiş ve YPJ’nin sisteme dahil edilmesi
- Kürtler için tam yurttaşlık eşitliği ve sivil haklar
- Kürtçenin ulusal dil statüsü kazanması
- Yerinden edilmiş kişilerin geri dönüşü
- Kürt bölgelerine doğrudan yabancı yatırımların (FDI) ve kamu gelirlerinin nüfusla orantılı şekilde yönlendirilmesi
- Savunma ve İçişleri dâhil olmak üzere, bakanlık ve üst düzey devlet pozisyonlarında Kürtlerin temsili”
Charles Lister: Sahada adım yok, Plan B masada
Süreçle ilgili değerlendirmelerde bulunan analist Charles Lister, ABD arabuluculuğunda aylar süren görüşmelere ve Şam’da yapılan kapalı çalışma grubu toplantılarına rağmen SDG’nin sahada hiçbir somut adım atmadığını belirtti. Lister’a göre bu hareketsizlik, sahadaki gerilimi kademeli olarak artırdı ve “Plan B” seçeneğini yeniden gündeme taşıdı.
Lister, önümüzdeki haftaların SDG’nin entegrasyon taahhüdünün fiilen uygulanıp uygulanmayacağını belirlemek açısından hayati önemde olduğunu vurguladı. Analiste göre, SDG’ye askeri tümenler, tam Kürt hakları, bakanlık görevleri ve Savunma ile İçişleri bakanlıklarında komuta pozisyonları teklif edilmiş olmasına rağmen hâlâ bir ilerleme sağlanmış değil.
31 Aralık uyarısı ve Türkiye boyutu
Charles Lister, Şam yönetiminin 31 Aralık itibarıyla çerçeve anlaşmayı geçersiz saymaya hazırlandığını, Türkiye cephesinde de sabrın tükendiğini ifade ediyor. Lister’a göre SDG’nin Esad rejiminin devrilmesinin birinci yıl dönümüne ilişkin kutlamaları yasaklaması ve Kuzeydoğu Suriye genelinde askeri tünel inşaatını sürdürmesi de gerilimi besleyen unsurlar arasında.
Lister ayrıca, 2025 başından bu yana ABD yönetiminin SDG politikasının “dağılma ve entegrasyon” yönünde baskı kurmaya odaklandığını belirterek, sürecin zamanla yarıştığını vurguluyor.
Kaynak: Haber Merkezi
İlgili Haberler
Dünyadan Üçlü zirveden Rusya Devlet Başkanı'nı UCM'den kurtarma mesajı: Trump, Şi ve Putin ilk kez bir arada
1 yorum
Dünyadan Paraguay’da fon skandalının faturası ağır oldu: Eski devlet başkanı hakkında tutuklama kararı
Dünyadan Trump'ın kripto para vurgunu mercek altında: Seçim zaferinin ardından Demokratlar düğmeye bastı
Dünyadan New York Times'tan seçim analizi: Seçmenler otoriterliğe dur dedi
Dünyadan ABD'de sandık tsunamisi: Trump hem Senato'yu hem Temsilciler Meclisi'ni kaybetti
Dünyadan İran'dan ABD seçimlerine ilk yanıt: Halkı savaşa hayır dedi