Son dakika

Gündem

Cengiz Baysoy: HDP: Kurucu cumhuriyet

Kurucu strateji... Strateji kavramını, kuvvet ilişkilerini, gücünü artırabilecek biçimde örgütleme pratiği; ‘kuruculuk’ kavramını

Cengiz Baysoy: HDP: Kurucu cumhuriyet

 Kurucu strateji... Strateji kavramını, kuvvet ilişkilerini, gücünü artırabilecek biçimde örgütleme pratiği; ‘kuruculuk’ kavramını ise bu pratiğe ilişkin hakikat ve öznellik üretimi olarak düşünebiliriz. Bu bağlamda kurucu strateji; “şimdi” ve “şimdi”de gelecek üretme pratiği olarak, güç ilişkilerinin akışlarına müdahale, toplumsal bir ilişki, hakikat ve öznellik üretimi olarak düşünebilmektir. Kuruculuk, politik talepleri toplumsal ilişkiye, toplumsal bir anlam ve değere dönüştürme stratejisidir.


Türkiye ve Türkiye’nin içinde bulunduğu Ortadoğu siyasal coğrafyasının yeni bir kurucu siyasal sürece girmiş olduğunu görmek gerekiyor. Bu coğrafyada bütün güç ilişkileri dengesi bozulmuş ve dağılmış görünüyor. Bu gerçek, “devrimci durum”dur. Yönetenler yönetemiyor, yönetilenler yönetilmek istemiyor. Coğrafyamızda yaşanan bu devrimci durum, güç ilişkilerini yeniden düzenleyen kurucu bir strateji üretme ihtiyacını zorunlu kılıyor. Yeni bir hakikat, yeni bir öznellikler pratiği ve “yeni bir yaşam” üretme sol bir seçenek olarak önümüzde duruyor. Coğrafyamızdaki devrimci durumun önümüze koyduğu kurucu strateji kurucu cumhuriyettir. Bu bağlamda HDP, kurucu cumhuriyettir.

“Kurucu cumhuriyet” sol bir seçenektir. Sol, kurucu bir strateji içinden toplumsal hakikat ve öznellik üretirken aynı zamanda kendi hakikatini ve öznelliğini de üretecektir. Bundan dolayı “kurucu cumhuriyet” solun da yeniden kuruluşunun pratiği ve deneyimidir. İçinden geçiyor olduğumuz bu “devrimci durum” gerek güç ilişkilerinin yeniden düzenlenmesi gerekse solun kurucu siyaset içinden yeniden kurulması açısından düşünüldüğünde tarihsel öneme sahiptir. Sol, 12 Eylül ve sonrasında kurucu bir strateji üretemedi. Bedelleriyle ağır pratikler üstlenmesine karşın bu bedelleri toplumsal değere ve ilişkilere dönüştürecek ve kendisini anlamlandıracak politikalar ve öznellikler üretemediğini söylemek yanlış olmayacaktır. Kürt Özgürlük Hareketi dışında sol, 12 Eylül ve sonrasında önemli tarihsel fırsatlar yakaladı; fakat bu fırsatları şu veya bu nedenle değerlendiremedi. Bu bağlamda içinden geçiyor olduğumuz devrimci durum, sol açısından tarihsel bir fırsattır ve bu süreçten sol, yeni bir seçenek ve kurucu bir güç olarak çıkabilir. Eğer sol, devrimci durumun bu kurucu sürecini kaçırır, ıskalar ve politik bir ağırlık oluşturamazsa 12 Eylül’den çok daha ağır bir siyasal yenilgiyle karşı karşıya kalabilir.

Kurucu cumhuriyet olarak HDP, müzakere sürecini solun mücadelesine dönüştürmüştür. Haziran seçimleri böylesi stratejik bir öneme sahiptir. Haziran seçimleri coğrafyamızın ve solun geleceğini belirleyecek önemdedir. Yarınlarda solun bir ağırlık oluşturmasının toplumsal ve politik koşullarının, HDP’nin haziran seçimlerinde yüzde on barajını aşmasına bağlı olduğu açık görünmektedir.

HDP, Sol’un tarihsel bloğudur.

Haziran seçimlerine doğru yürürken; sol, açık veya örtük biçimde iki farklı eğilimde odaklandığını söylemek yanlış olmayacaktır. İçinden geçtiğimiz bu kurucu süreç içerisinde bir kesim, Kürt Özgürlük Hareketi ile yürürken diğer bir kesim Kürt Özgürlük Hareketi’ne mesafeli ve yüzünü CHP’ye dönmüş görünüyor.

İçinden geçtiğimiz devrimci durumun bölgesel ve küresel niteliğinin önemi görülmesi gerekiyor. Sorun yalnızca AKP karşıtlığı üzerinden bir politika üretme sorunu değildir. Sorun AKP karşıtlığını içine alan ve aşan bölgesel ve küresel güç ilişkilerinin yeniden düzenlemesini sağlayacak “Kurucu bir Cumhuriyet” siyasetini kurucu bir strateji olarak üretme pratiğidir. Siyasal İslam, ancak bu pratiğin içinden yenilebilir. Kurucu cumhuriyet için 1923 - I.Cumhuriyet yetmiyor;  kurucu cumhuriyet, I. Cumhuriyeti sorunsallaştırmaya ve aşmaya içkin kurulacaktır. Siyasal İslam’ın geriletilmesi kurucu bir stratejiye içkin bir olumsuzlama pratiğiyle mümkün görünmektedir. Bu bağlamda kurucu cumhuriyet sol’un tarihsel bloğudur.

Sınıfsal bakış, kurucu cumhuriyetin kurucu dinamiklerini anti-kapitalist bir strateji ile buluşturmaktır. Kurucu cumhuriyetin kurucu dinamikleri üzerine yeniden düşünmek sol bir seçenek için kaçınılmazdır. Kapitalist modernite içinden “ulus devlet” stratejisi, bu coğrafyanın sınıfsal ve toplumsal dinamiklerini boğdu; bu görülmesi gerekiyor.

Devlet, iki egemen damarın diyalektiği üzerine kurulmuştur: İttihat ve Terakki ile Abdülhamit; bir başka deyişle Türklük ve İslam. Ulus devlet ve modernitenin kuruculuğu, coğrafyamızın Türkleştirilmesi ve İslamlaştırılmasına içkindir. Her iki damar da, başından itibaren siyasal gericiliktir. Bu bağlamda, sorun yalnızca AKP üzerinden siyasal İslam değil, aynı zamanda sosyal şovenizm olarak ulusalcılıktır. Kurucu cumhuriyetin kurucu dinamikleri, AKP’ye karşı olduğu kadar CHP’yi de sorunsallaştıran kurucu bir stratejinin güçleri olarak karşımıza çıkmaktadır. Kurucu toplumsal ve politik dinamikler, kadim devletin iki egemen damarının düşman olarak karşısına aldığı bu toprakların ezilenleridir. Ulus devlet,  anti-Kürt, anti-gayrimüslim, anti-komünizm, anti-alevicilik, anti-kadın, anti-emek ve cinsiyetçiliktir. Kurucu cumhuriyet, bu kurucu dinamikleri sınıfsal bir bakış içinden politik bir güce dönüştürmektir. HDP, bu kurucu düzlemin kurucu meclisidir.

1923 - I. Cumhuriyet, toplumsal konsensüsü kuramadı; bu fırsatı kaçırdı. Kurucu cumhuriyet bu fırsatın yeniden yakalanmasıdır. Sol “Tarihsel Blok” bu kuruculuğun politik düzlemidir. Demokratik toplum içinden devletsiz bir ulus, sınırları anlamsızlaştıran siyasal bir coğrafya stratejisi ve etik-politik bir ufuktur. HDP, temsilin siyasal demokrasine karşı İfade’nin toplumsal demokrasisidir; sokak demokrasisi, mahalle demokrasisi, üniversite, fabrika demokrasisi, şehir ve coğrafya demokrasisidir. Çokluk, ifadenin, fark ve farklılaşmanın komünalizmidir. Yeni bir vatandaşlık kavramı üzerine düşünmenin zamanı gelmiştir. Modernizmin vatandaşlığı temsil ve ulus üzerine kurulmuştur. İfade üzerinden kurulacak ortak vatan üzerinde özgür dünya vatandaşlığı kurmanın tam zamanıdır. Demokratik özerklik, bir öznellik pratiği olarak dünya vatandaşlığının komünalist demokrasisidir.

Kurucu cumhuriyet olarak HDP, direnişin kahkahası; solun neşesidir. Kazanacağız!..

Cengiz Baysoy* /*Otonom yayıncılık editörü

ÖZGÜR GÜNDEM

Kopyalandı

İlgili Haberler