Son dakika

Gündem

Cengiz Algan: Cenazede haram olsun sesleri

Kenan Evren’in ardından söylenecek ne kaldı ki? Cami avlusunda imam helallik istediğinde, iki kadın iki kelimeyle

 Kenan Evren’in ardından söylenecek ne kaldı ki? Cami avlusunda imam helallik istediğinde, iki kadın iki kelimeyle özetledi her şeyi: “Haram olsun!”. Bir asırlık hayat, 1987’de kendisinin açtığı devlet mezarlığında bu iki kelimeyle kapandı. “Çocuklarımı onun yüzünden babasız büyüttüm” diye bağıran bu iki kadından biri, 80 öncesi “Doğu’nun Başbuğu” olarak tanınan Ülkücü Yılma Durak’ın eşiydi. Devleti en çok seven, onun için “kurşun atan” MHP’lilerin bile arkasından “Haram olsun!” diye bağıracağı kadar nefret edilerek girdi toprağa.

Haziran 2014’te darbecilikten aldığı müebbet hapis cezasının Yargıtay süreci tamamlanmadığı için, eski bir Cumhurbaşkanı ve Genelkurmay Başkanı olması sıfatıyla mecburen düzenlenen sönük devlet töreninde siviller olarak sadece ailesi ve birkaç yakını bulundu. Bir de “haram olsun” demeye gelen bu iki kişi.

Cenaze namazında yalnızca kendisi gibi bir darbeci olan Çevik Bir, adı hep kanla anılan Mehmet Ağar, yaptığı darbenin başbakanı Bülent Ulusu, kuvvet komutanı arkadaşlarını toplayıp istifa eden eski Genelkurmay Başkanı Işık Koşaner, gazetelerde “5200 sicil nolu üyemiz” diye Evren için taziye ilanı yayınlayan Fenerbahçe Kulübü’nün eski başkanı Ali Şen ve bazı zevat vardı.

Genelkurmay Karargâhı’nda düzenlenen mecburi törende kuvvet komutanlıkları ile jandarma ve sahil güvenliği temsilen gelen subaylar, naşın önünde 15 dakika ihtiram nöbeti tuttu, o kadar.

Cumhurbaşkanları için düzenlenen rutin cenaze törenlerindeki hiçbir şey uygulanmadı. Ulusal yas ilan edilmedi. TBMM’de tören düzenlenmedi. Cumhurbaşkanı törene katılmadı. Başbakan seçim mitingi programını bile iptal etmedi. Hükümeti temsilen katılan olmadı. Genelkurmay Başkanı zaten bir gün önce rapor almıştı, katılmadı. Meclisteki dört partiden hiç kimse gitmedi. Hiçbiri taziye mesajı yayınlamadı.

Hatta başka resim ve fotoğraflara bakarak çizdiği tablolara zamanında milyarlarca lira dökmek için birbiriyle yarışıp onu “yaşayan en pahalı Türk ressamı” sıfatına kavuşturan Aydın Doğanlar, Koçlar, Sabancılar, Ali Balkanerler ve Kültür Bakanlığı da ardından taziye yayınlamadı. Sosyal medya ise arkasından en okkalı küfür ve hakaretler yarışına sahne oldu adeta.

Eğer Yargıtay süreci tamamlanmış olsaydı, bu sönük mecburi törenler bile yapılmayacak, “görülen lüzum üzerine” ülkenin demokrasisini 30 yıllık bir felce uğratacak darbeye imza atan, bir zamanların kudretli generalinin rütbeleri resmen sökülerek er statüsüne indirilecek, bugün yabancı basında çıkan şekliyle (daha da) “küçük düşürücü bir son” ile yetinecekti.

Özal’ın cenaze töreni

Bütün bunlar insanın aklına ister istemez, Kenan Evren’in bizzat meydanlara çıkarak seçilmesini önlemeye çalıştığı bir başka Cumhurbaşkanı’nın, Turgut Özal’ın cenaze törenini getiriyor. 80 darbesinden sonraki ilk sivil hükümeti kuran Özal’ın 22 yıl önceki (Evren de 22 yıldır hastalıklarla boğuşuyormuş) cenaze töreni darbeci Evren’inkine hiç benzemiyordu. Dönemin basınından hatırlayalım.

17 Nisan 1993’teki ani ve şaibeli ölümü üzerine Bakanlar Kurulu olağanüstü toplanarak ülke genelinde beş günlük yas ilan etti. Türkiye’de ve dış temsilciliklerdeki bayraklar yarıya indirilerek oynanacak spor müsabakaları iptal edildi. Vasiyeti gereği Adnan Menderes’in anıt-mezarının karşısındaki alana gömülmek üzere cenaze programı düzenlendi. Buna göre Özal’ın naşı Mecliste düzenlenecek tören ve Kocatepe Camii’nde kılınacak cenaze namazını takiben İstanbul’a gönderilecek, Fatih Camii’ndeki ikinci namazın ardından Perşembe günü toprağa verilecekti. 

Cenaze törenine Türkiye içi ve dışından yüz binlerce kişi akın etti. Merhum Cumhurbaşkanı için ilk tören TBMM’de yapıldı. Güvenlik için görev yapan sekiz bin polis ve sekiz bin asker dışında törene 72 ülkeden cumhurbaşkanları, başbakanlar, meclis ve hükümet başkanları, bakanlar, milletvekilleri askeri ve sivil erkân ve vatandaşlar katıldı. Binlerce kişinin tekbir ve duaları eşliğinde top arabasına konan tabut Kocatepe Camii’ne götürüldü ve kılınan namazın ardından Esenboğa Havalimanı’ndan Dicle uçağı ile İstanbul’a gönderildi.

İstanbul’da yapılacak tören için de trafik yeniden düzenlenerek gerekli tedbirler alındıktan sonra gömüleceği anıt mezar hazır hale getirildi. 9.500 güvenlik mensubu ve üç bölük askerin görev yaptığı ikinci cenaze töreni Türkiye halkının yoğun ilgisi ve katılımına sahne oldu. Caddeleri ve sokakları dolduran ve yüz binleri bulan kalabalık Fatih Camii’ne sığmadı. Televizyondan canlı yayınlanan merasim, “Reisü’l-Kur’an Abdurrahman Gürses”in kıldırdığı namazın ardından devam etti. Tekbirlerle takip edilen tabut, askerlerin omuzlarında, saat 16.00 sıralarında defnedileceği yere getirildi. Tabutun açılmasının ardından Turgut Özal’ın kefene sarılı naşı dualar eşliğinde toprağa verildi.  Böylece Turgut Özal, İstanbul’a defnedilen ilk Cumhurbaşkanı oldu.

Bugün, Evren’in açılışını kendisinin yaptığı ve bir avuç yakını eşliğinde içine gömüldüğü devlet mezarlığında değil, yüzbinlerin uğurlamasıyla defnedildiği bir anıt-mezarda yatıyor. Zaten ikisi hep ayrı toprakların insanlarıydı.

Evren’in cenaze manzarası darbeciliğin askeri versiyonunun bütün toplumca mahkûm edilmiş olduğunu kanıtladığı için gerçekten mutluluk verici. 27 Mayıs’ı sokaklarda bayram diye kutlayan, 28 Şubat’ı “İslamcı hükümeti” devirdiği için coşkuyla selamlayan, daha 7-8 yıl önceki 27 Nisan muhtırasında “TSK da bir sivil toplum kuruluşudur” diyen, herkesin bir favori darbesinin olduğu zihniyetten, bugün bütün toplumun askeri darbeyi ve darbecileri lanetlediği bir merhaleye ulaştığımız için şükürler olsun. Darısı diğer darbe biçimlerine de hep birlikte tereddütsüz karşı çıkabileceğimiz güneşli güzel günlerin başına.

SERBESTİYET
Kopyalandı

İlgili Haberler