Ahmet İnsel: AKPnin karşısında yüzde 50 yok
Siyaset bilimci ve yazar Ahmet İnsel, Kürt sorunundaki çatışma ortamı büyüdükçe milliyetçi ve muhafazakâr ittifakın
Nokta dergisine açıklamalarda bulunan siyaset bilimci ve yazar Ahmet İnsel, Kürt sorunundaki çatışma ortamı büyüdükçe milliyetçi ve muhafazakâr ittifakın genişlediğinin altını çiziyor. Bu ittifakın, Fransa’daki “Bonapartist Darbe”ye benzer biçimde Erdoğan’ın olası bir Başkanlık referandumuna destek vereceğini düşünüyor. AKP'nin karşısında yüzde 50 olduğu tezini ise tamamen çürütüyor.
Muhafazakârlıkla olan savaşını kaybeden devlet bürokrasisinin Erdoğan’la milliyetçi paydada buluştuğunu belirten Ahmet İnsel, Erdoğan’ın milliyetçi çizgiye kaymasıyla Kasım’daki seçimden zaferle çıktığını anlatırken, not düşmeyi de ihmal etmiyor: “Bu, Türkiye için bir felakettir. Türkiye’deki milliyetçiliğin önünü bırakırsanız, bütün güçlere hâkim olabilir.”
Kısa zaman önce Cumhuriyet’teki bir yazınızda, “Bonapartist Darbe”den bahsettiniz ve bu kavramın, milliyetçi-muhafazakâr ittifakın, Erdoğan’ın başkanlığı için birleşme çağrısına tekabül ettiğini vurguladınız. “Bonapartist Darbe”nin kökeninden başlayalım mı?
Fransa’da, 1848 Demokratik Devrimi, kadınlar hariç, evrensel oy sisteminin yerleşmeye başladığı bir devrim oldu. Bunun arkasından, kısa dönemli II. Cumhuriyet döneminde seçilen kişi ise Napolyon Bonapart’ın yeğeni olan III. Napolyon. Üç sene sonra III. Napolyon, halka bir referandum zorlaması yaparak kendisini yeniden bir imparatorluk başkanı olarak seçtirtiyor. Kaybolmuş Bonapart İmparatorluğu’nun nostaljiklerini yeniden harekete geçiriyor. İktidardayken yaptığı bir hükümet darbesinden bahsediyoruz.
“Bonapartist Darbe”yi, Karl Marx ünlü “Louis Bonaparte'in 18 Brumaire'i” kitabında etraflıca anlatır. Marx’ın tabiridir, “Bonapartist Darbe”. “İktidarda olanın, rejimin kurallarını askıya alarak giriştiği bir fiili durum” diyebiliriz buna. Ben de Türkiye’deki “Bonapartist Darbe” ihtimalini ele aldım; ama bunun, şu anda tam anlamıyla yaşandığını söyleyemeyiz.
Türkiye için böyle bir darbe, ne anlama gelir?
Bir Cumhurbaşkanının, böyle bir yetkisi olmadan, kendisine herhangi bir sınırlandırma da getirilmediği için halka, “Başkanlık sistemini istiyor musunuz, istemiyor musunuz?” gibi bir referandum çağrısında bulunması anlamına gelir. Yasada böyle bir referandum çağrısı yetkisi yok. Ama Cumhurbaşkanı, “Ben, Başkanlık sistemi için halka referandum çağırısında bulunacağım” dediği anda, bunu engelleyecek bir mekanizma da yok. Çünkü tek başına aldığı kararlar, yargı denetimi dışında. Öyle bir karar aldığında çaresiziz!
Böyle bir karar alması muhtemel mi?
Kâğıt üzerinde, imkân dâhilinde değil. Çünkü çok ağır bir “Anayasa’yı ihlal” suçu… Ama Cumhurbaşkanı, Anayasa’yı ihlal ettiğinde ona yaptırım uygulayabilecek bir mekanizma yok. Ama Cumhurbaşkanı’nın bu kararı zorla uygulatabileceği bir merci de yok. Yüksek Seçim Kurulu dese ki, “Cumhurbaşkanı’nın böyle bir karar yetkisi yok. Meclis kararı gerekir”, o zaman Meclis kararına mahkûm olunur.
1980 DARBESİ’NİN GEREKÇELERİNİ KULLANABİLİRLER
Başkanlık için “milliyetçi ve muhafazakâr bir ittifak” çağrısında bulunmaları olası mı?
Tabii. Kürt sorununda çatışmalar arttıkça, milliyetçi ve muhafazakâr ittifak da hızla kuruluyor. Bir tarafta Deniz Baykal, diğer tarafta Doğu Perinçek… MHP de kraldan çok kralcı olmaya hazır! “Vatanın ve devletin kurtarılması, birliğinin sağlanması için bu gereklidir. Parlamento iş yapamıyor” deyip, 1980 Askeri Darbesi’nin gerekçelerinin aynısını, bir Başkanlık dayatması olarak kullanabilirler.
Bu ittifakın kurulması bağlamında da Haziran Seçimleri’ne giderken, hatta Gezi Olayları’ndan hemen sonra, iktidar kanadının “millilik” kavramını işlemeye başladığını gördük…
“Millilik” ve “yerlilik” birlikte kullanılıyor. Bu kavramlar, milliyetçi-otoriter bütün yaklaşımlarda geçerli. “Toplum saf bir bütündür! Bu saf bütünü, sadece dışarıdan ve milli-yerli olmayan güçler bozabilir.” Bu çok evrensel bir yaklaşımdır. Milliliğin arkasında milliyetçilik var. Türkiye’deki milliliğin bir tınısı da Osmanlı’daki anlamıyla kullanılıyor. Milli Görüş geleneğinde bu anlayış çok güçlüdür.
Ümmetçilikten mi bahsediyorsunuz?
Evet. Buradaki millilik, tıpkı Osmanlı’daki gibi Müslümanların cemaatinin milliliğidir. Bu dini milliyetçiliğe, etnik milliyetçilik de dâhil oldu. Türkiye’deki Müslümanların kendilerine atfettikleri, “Biz etnik milliyetçiliğin ötesine geçtik” iddiası çok gerçekçi değil. Özellikle de Kürt sorunu gündeme geldiğinde.
Etnik ve dini milliyetçilik, Türkiye’de çok mu geçişken?
Büyük ölçüde geçişken… Çoğunluk, ikisinin birleşiminden oluşuyor. Etnik ve dini milliyetçilik, Türk Müslümanlığı üzerinden yürüyen bir Türkiye Muhafazakârlığı var. Davutoğlu’nun muhafazakârlığında etnik-dini milliyetçilik vurgusu, örtülü de olsa güçlü biçimde vardır. Bunun arkasında yatan da bir “büyüklük ideolojisi”. Osmanlı büyüklüğüne öykünen, onun medeni gerekçelerini yerine getirirsek onun büyüklüğüne yeniden kavuşacağımızı düşünen bir zihniyet. Bunun siyaset bilimindeki karşılığı, siyasal romantizm.
“MEDENİYET İHYASI” PROJELERİNİ, AÇILIM DİYE SUNDULAR
AK Parti’yi buraya kaydıran neydi?
Kendi içlerinde bunun mayasını taşıyorlardı. Nasıl ki ABD’de günümüzde muhafazakârlıkla Protestan köktenciliği, Polonya’da muhafazakârlıkla Katolik köktenciliği arasında yakın ilişki varsa; Türkiye’de de bugün muhafazakârlık ister istemez Müslüman köktenciliği sularında dolaşıyor. Muhafazakârlığın ayağının bastığı yer, o ülkedeki egemen dini yaklaşımdır. Türkiye’de muhafazakâr olarak ortaya çıktığınız andan itibaren, köktenci din, ahlak ve medeniyet değerleri karşınıza çıkar. AKP’nin de çıkışından itibaren bir “medeniyet ihyası projesi” vardı.
Bu projeyi sundular?
Koşulların da zorlamasıyla, pragmatik bir biçimde, “muhafazakar bir demokratik normalleşme” gibi sundular. İktidarda kalabilmek, Milli Görüş geleneğinden kendilerini koparmak, merkez sağın boşluğunu doldurmak için bu açılımları yapmış olabilirler. Hepsi mümkün! AKP’nin 2002-2006 aralığındaki çizgisinden bugüne evrilmesine değin üç faktör var.
İKTİDARDA NE KADAR KALIRSANIZ, DÜŞMEKTEN O KADAR KORKARSINIZ!
Nedir o üç faktör?
Birincisi, uzun dönemde iktidarda kalmak, iktidardakini bozar. Ne kadar uzun süre kalırsanız, devlet kurumlarına adamlarınızı o kadar çok yerleştirirsiniz. Dolayısıyla bir dış denetim imkânı ortadan kalkar. Dokunulmazlık hissi artar. Yolsuzluklar, yetki gaspları, yasaları aşan eylemler de doğal hale gelir.
Bu nedenle ikinci olarak, iktidarda ne kadar kalırsanız, iktidardan düşmekten de o kadar çok korkarsınız. İktidardan düşmemek için demokratik toplumda gerçekleşmesi mümkün olmayan işlemler yaparsınız. Bu, seçim sahteciliğine kadar gidebilir.
Üçüncüsü, toplumdan da gelen bir otoriter beklenti ve baskı da var. Türkiye toplumu, kendisi için demokrasiyi sahiplense de, başkalarının hakları konusunda çok demokrat bir toplum değil. Bir şefin, vurdu mu oturtan bir gücün arkasında durma beklentisinde. Bu nedenle Türkiye’de en fazla kullanılan kelimelerden birisi de “başkan”dır.
AKP’nin “Milli iradeyi biz temsil ediyoruz” fikri, yüzde 45-50 oylara sahip olduğu andan itibaren birbirini tamamlar hale geliyor. Bunun karşısında oluşan, Erdoğan’a ve AKP’ye oy vermeyen yüzde 50, yüzde 50 değil aslında! Kâğıt üzerinde yüzde 50! Yüzde 15, yüzde 10 ve yüzde 25’ten oluşan, birbirine benzemez üç parça var orada. Bunlar birbiriyle toplanamaz.
BAŞKANLIK SİSTEMİ İÇİN 1924 ANAYASASI
Geçtiğimiz ay Birikim’de yazdığınız bir makalede, Türk Tipi Başkanlık Sistemi’ne (TTBS) dair akademik bir sunumdan yola çıkarak, Başkanlık sisteminin 1924 Anayasası’na dayandırıldığını belirtiyorsunuz. Bu ne anlama geliyor?
1924 Anayasası, güçler birliğinin ağırlıkta olduğu, tek parti yönetiminde etkin çalışmış bir anayasa. Fiili olarak da “partili Cumhurbaşkanı” anayasası!
Nitekim 1924 Anayasası, beş yılda bir yapılan seçimi ve sınırsız seçilme hakkını kapsıyordu…
Bahsettiğiniz akademik sunumda o akademisyen TTBS için “İki defa seçilmesi yeterli olur” diyor; ama öneride bir sınırlama yok. Otoriter başkanlık rejimlerinde, ikinci defa seçildikten sonra üçüncü defa seçilmek için anayasa değişiklikleri referandumuna gidiyorlar. Daha geçen hafta Bolivya’da yapıldı. Ondan önce Venezuela’da Hugo Chavez yeniden seçilsin diye yapılmıştı. Afrika’nın birkaç ülkesinde bu nedenle ciddi bir karmaşa var.
Erdoğan için düşünülen TTBS, kendisini yeni bir tür Kemalizm olmaktan sıyırabilir mi?
Kurumsal olarak sıyıramaz, ideolojik olarak sıyırır. Batılılaşma yerine “medeniyet ihyası” getirir. Osmanlı-Türk medeniyeti kodlarının, kurumsal anlamda canlandırılması söz konusu olur. Dini ve ahlaki anlamda çok daha muhafazakâr bir yapı olur. Buna karşılık Ortadoğu merkezli bir medeniyet ihyası olma ihtimali az görünüyor. Çünkü Ortadoğu toplumları da Türkiye’yi kendilerine artık o kadar da yakın görmüyor.
DEVLET BÜROKRASİSİ VE AKP, MİLLİYETÇİLİKTE ANLAŞTI
Peki, 2008 yılındaki kapatma davasına AKP’nin muhafazakâr kimliğini hedef alan devlet aygıtı, bu gerçeği nasıl kabullendi?
Devlet aygıtı içinde çok ciddi bir yenilgi söz konusu oldu. Otoriter-laikçi çevre, büyük bir yenilgiye uğradı. AKP, demokrasiyi, akıllı biçimde bir silah olarak kullandı. Örneğin 27 Nisan Muhtırası, eşi başörtülü bir Cumhurbaşkanı seçtirmeme muhtırasıydı. Erdoğan, Demirel’in yapmadığını yaptı, rest çekti ve “Halka gideriz” dedi. O ara otoriter-laikçiler, Cumhuriyet Mitingleri’ne koştular. “Bayrak bayrak geliyoruz” derlerken, 2007 Seçimleri’nde AKP oylarını yüzde 34’ten yüzde 47’ye çıkardı. Burada kaybettiler.
Devlet, o kaybetmenin ardından “Erdoğan’ın suyuna gidelim” diye mi düşünmeye başladı?
Zaten milliyetçilik vasfı yüksek bir devlet bürokrasisinden bahsediyoruz. Böyle bir devlet, muhafazakârlık konusundaki savaşı kaybettikten sonra milliyetçilik konusunda anlaşabilir. Unutmayalım, Kıbrıs sorunu çözülmesin diye yıllarca uğraşanlar, şu anda AKP ile el ele çalışıyor. “Devlet bürokrasisinde milliyetçilik mi daha baskındır, modernleşmecilik mi?” diye sorarsanız, milliyetçilik daha baskındır. Türkiye’nin en güçlü ortak paydası, milliyetçiliktir.
Erdoğan’a yönelik kullanılan “reis” kavramı da buradan mı türüyor?
Kısmen buradan türüyor; ama daha ziyade otoriterlik beklentisinden türüyor. Mustafa Kemal dışında Reis kabul etmeyenlerle, “Mustafa Kemal’den sonra ikinci bir Reis olsun” isteyenlerin çatışmasını gördük.
BÜROKRASİ ENİNDE SONUNDA BAŞ EĞER
Öyleyse bürokratik Kemalizm kendini güncelledi…
Bu bir kısmı açısından geçerlidir. Bir kısmı da yenildi ve tasfiye edildi. Gülen Cemaati’nin polis ve savcılarının çabalarıyla oluşan ve hukuki kuralları tamamen çiğneyerek gerçekleştirdikleri tasfiye operasyonları, alanı çok boşalttı. Bu boş alana da AKP’nin iktidarda hegemonik güç olduğunu kabul eden bürokrasinin elemanları geldi. Bunların hepsi AKP’li olmayabilir; ama bürokrasi eninde sonunda güce baş eğer. Onun güdümünde gider.
Gülen Cemaati’yle yollarını ayırdıktan sonra, kendi insan kaynağıyla bürokratik boşluğu dahi dolduramayan bir iktidarın “medeniyet ihyası” iddiası, içi boş olmaz mı?
Bu biraz da Gülen Cemaati’nin bir sorunu. Cemaat, son derece elitist ve kadrocu bir hareketti. Kadro yetiştirmeye dönük bir hareketti. Bu nedenle, 2014 ve 2015 Seçimleri’nde Gülen Cemaati’nin etkisinin olmadığı ortaya çıktı. Bir kadro hareketi olması itibarıyla, bence demokratik açıdan çok daha tehlikelidir, Gülen Cemaati. Çünkü demokratik seçim şartlarını yerine getirmeyen, onun ezasını ve cefasını çekmeden doğrudan elitler arasındaki atamalarla güç noktalarını ele geçirmeye çalışan bir kadro hareketidir. Bu yönüyle Opus Dei’ye benzer. AKP bir kadro hareketi değil, bir kitle hareketi. Devşirme! Yiğit Bulut gibi, bu dönemin AKP’lisi dünya kadar insan var içinde. Bunlar, güç orada toplandığı için AKP’li!
ERDOĞAN, ÖZAL’IN AKIBETİNDEN KORKUYOR!
Milli Görüş’ten AKP’ye sürüklersek, neden güçlü bir insan kaynağı yaratamadılar?
Birincisi, o kaynağı yaratmak uzun vadeli bir şey. İkincisi, o insan kaynağı ciddi bir eğitim ister. Belki de en önemlisi, göreli özgür düşünce ister. Bunlar olmadığı için AKP, sadece biat ve aidiyet kıstasları üzerinden seçim yapmak zorunda kalıyor. AKP ve Erdoğan açısından giderek baskın olan nokta, siyasetin bir iç savaş mantığı içinde yürütülüyor olması: “İktidardan düşersem ölürüm, yok olurum!” Dolayısıyla AKP ve Erdoğan şu anda, devlet kadrolarına liyakatle adam alma lüksüne sahip değil!
Bu zorunluluk, siyasal İslamcılar arasında bir bölünme yaratır mı?
Olabilir. Sonuçta böyle büyük bir parti, bir müddet sonra kendi içinde çıkan çatışmaları da taşıyacaktır. Şu anda AKP’li belediyelerin ihalelerini almak için yarışan şirketlerin hepsi AKP’li. Birbirinin ayağını kaydırmanın muhtemel olduğu bir yerde, Erdoğan endişelenmekte haklı. “AKP’nin denetimi benden giderse buradan iki, üç parti çıkar ve örgütsüz kalırım” endişesi taşıyor. Tıpkı Özal’ın başına geldiği gibi… Korkusunda haklı!
Yakın dönemde böyle bir ihtimal var mı sizce?
Bence yok. Siyasal ortam iç savaş gibi yaşandığı için, iktidarı kaybetmenin getireceği sonuçların endişesi, siyasal ayrılıkların sonuçlarından çok daha baskın. Arınç, Gül, “Küskünler”, “Düşkünler” olarak belki etki yaratabilirler; ama AKP içinde kesin bir bölünme ihtimali şimdilik yok. Ama AKP, “kaybetmeye başlayan parti” olarak algılanmaya başlarsa o zaman bölünür. Henüz böyle algılanmıyor. Çünkü o kaybederken, kimin kazanacağı meçhul. Haziran’da büyük şok yaşadılar ve Erdoğan durumu toparlayıp tekrar seçim için bastırdı. Erdoğan tekrar seçimi yaptırmasaydı; AKP ve CHP koalisyon yapsaydı, büyük ihtimalle AKP bölünürdü.
KÜRT AÇILIMLARI SADECE OY İÇİNMİŞ
2010’da verdiğiniz bir röportajda, “Milliyetçilik, Türkiye’yi felakete sürükleyen esas neden… AKP çekingen davranırsa milliyetçi-otoriter eğilimler, onun üzerinde daha baskıcı olacak” demiştiniz. Haklı çıktığınızı düşünüyor musunuz?
Evet! AKP, Kürt sorunu ve Türkiye’deki demokratikleşme konularında sadece çekingen değil, 2010’dan itibaren frenleyici de davrandı. Kürt sorununda yaptığı açılımları, sadece kendisine oy getirme koşuluyla desteklediği ortaya çıktı. Dolmabahçe’deki ikili açıklamanın üç hafta sonrasında Tayyip Erdoğan’ın şahsi girişimiyle bunun sonuçlarının askıya alınmasının nedeni, bu hareketin kendi partisinden oy götürdüğünü görmesidir. 1 Kasım’da, beş ay önce kaybettiği oyları bütünüyle geri alması, bu açıdan başarısız olmadığını gösteriyor. Bu, Türkiye için bir felakettir; ama Türkiye’deki milliyetçiliğin önünü bırakırsanız, bütün güçlere hâkim olabilir.
DÖRT KATMANLI BİR “İÇ SAVAŞ” VAR
Türkiye toplumu bu kadar bölünmüşken, toplumsal mühendislikle bile olsa yeniden bir araya getirilebilir mi?
Giderek zorlaşıyor. Aradaki fark kapatılmaz hale geliyor. Bu sadece Türk-Kürt sorunu için geçerli değil. “İç savaş” manzarası derken; dört katmanlı bir ‘iç savaş”tan bahsediyorum. Birincisi, Türk-Kürt çatışması. İkincisi, Sünni-Alevi çatışması. Bu çatışma, eskisinden daha da fazla derinleşiyor. Üçüncüsü, kültürel ayrışma. Yaşam tarzı itibarıyla modernist bir azınlıkla, kültürel kodları itibarıyla İslamcı-muhafazakâr bir çoğunluk arasında da ciddi bir nefret var. Birbirilerine dokunmadıkları gibi, birbirlerinden korkuyorlar.
Nasıl?
Modernistler, yaşam alanlarının ellerinden alınacağından endişe duyuyorlar. İslamcı-muhafazakârlar ise “AKP iktidardan giderse bunlar yine başörtüsünü yasaklayacaklar, imam-hatipleri kapatacaklar” endişesi içindeler. Kazandıkları hakların da elden gideceğine inanıyorlar. O yüzden de AKP’ye yönelik yolsuzluk iddialarına göz yumuyorlar.
İSLAMCI DİYE AHLAKLI OLMAK ZORUNDA DEĞİL!
Bu korku, siyasal İslam’ın bir etik değerler manzumesi olmadığını mı gösterdi bize?
Siyasal İslamcılık, bir güç ve iktidar arayışıdır. İslamcı olduğu için ahlaki olacak diye bir kural yok! Nasıl ki “Ateistler ahlaksızdır” diyemezseniz, “İslamcılar ahlaklıdır” da diyemezsiniz. Ahlak, dindar olup olmamaktan bağımsızdır. İnsana içkin bir şeydir. Yaşadığımız süreç, ahlakın sadece din üzerinden tanımlanmasının geçersiz olduğunu gösterdi.
Dördüncü çatışma alanı nedir?
İktisadi ve sosyal çatışma. Bu çatışma, Batı toplumlarında daha ziyade siyasal alanda yaşanıyor. Bizde ise dini, etnik ve kültürel çatışma alanı, iktisadi çatışma alanının üzerini örtüyor. Dolayısıyla AKP ilk üç çatışma alanında doğal olarak çoğunluğu temsil ediyor: Türk, Sünni ve muhafazakâr taraf. Sosyolojik anlamda en büyük gücü de buradan geliyor.
MAHÇUPYAN, “POZİTİVİZM DÜŞMANI” BİR POZİTİVİST!
Etyen Mahçupyan gibi iktidara yakın entelektüeller, son birkaç yılda artan otoriterlik, hukuksuzluk gibi olumsuzlukları “geçiş sürecinin getirisi”, “ara dönem” olarak adlandırıyor ve bu olumsuzluklara takılmamak gerektiğini ifade ediyor. Entelektüel anlamda siyasal erke yönelik bu meşruiyet çabaları hakkında ne düşünüyorsunuz?
Etyen Mahçupyan, 1994’ten beri hiç şaşmadan Refah Partisi ve izleyicisi partilere oy verdiğini söyler. Ben hayatımda Refah Partisi’ne ya da AKP’ye hiç oy vermedim. Mahçupyan kendisini “muhafazakâr demokrat” olarak tanımlıyor. Ben soldayım, özgürlükçü sosyalizmi savunuyorum. Etyen, AKP’nin yarattığı süreci “tabandan gelen devrim” olarak tanımlıyor. Buna “muhafazakâr bir devrim” de diyebiliriz. Ama muhafazakâr bir devrim, “demokrat bir devrim” anlamına gelmez. İslamcı-otoriter bir dönüşüm olduğunu gördük. Mahçupyan, sosyolojik dönüşümle iktisadi anlamda insanların zenginleşerek normalleşeceklerini ve orta sınıfı oluşturarak daha ılımlı olacaklarını düşünüyor. Bu çok mekanik ve pozitivist bir yaklaşımdır! İnsanlar daha zengin olduklarında daha demokrat olmayabilirler. Suudi Arabistan hiç de yoksul bir ülke değil. Demokratlıkla zerre alakaları yok. ABD’deki köktenci Protestanlar da aynı şekilde…
Mahçupyan, pozitivizmin karşısında olduğunu söyler; ama dört dörtlük bir pozitivist yaklaşıma sahiptir. Bence bu süreç, geçici olmayabilir. Türk-Kürt çatışması yıllarca sürebilir. Alevi-Sünni çatışmasının, Sünniler eşitliği kabul etmediği sürece ilanihaye devam etmesi mümkün. Mahçupyan’ın anlamakta zorluk çektiği konu, Türkiye’deki Sünni muhafazakâr çoğunluğun, diğerleriyle eşit biçimde yaşamayı reddetmesidir. Bu eşitliği kabul etmediği sürece, bu toplumun sakinliğe kavuşması mümkün değil.
NOKTA |
İlgili Haberler
Gündem 9 belediye başkanı AK Parti'ye katıldı: Rozetlerini Erdoğan taktı
Gündem Kayyum sonrası Sözcü'de ilk üst düzey istifa: Ercüment İşleyen görevinden ayrıldı
1 yorum
Gündem Bahçeli'den üçlü zirve çıkışı: Cumhurbaşkanımız da olmalıydı
Gündem Fon mağdurları SPK önünde eylem yaptı: “Mağdurlar burada, hırsızlar nerede?”
Gündem BDDK başkanlığından istifa eden Şahap Kavcıoğlu hakkında yurt dışı çıkış yasağı getirildi
Gündem İmamoğlu'na verilen siyasi yasak kararının ardından MHP'den açıklama: Mahkemenin takdir hakkı yok