Berkant Gültekin: Fonda birinci perde kapandı.. İktidar krizi örtme peşinde...
Toplumsal bellekte bırakacağı iz bir yana fon skandalı güncel siyasi dengeler açısından da oldukça önemli bir yere sahip. Çünkü ortada düzenin içinde büyüyen organize bir yapıdan söz ediyoruz. Yargı da soruşturmada hiyerarşik ve sistemli biçimde faaliyet gösteren organize bir suç yapılanmasının tespit edildiğini açıklamak zorunda kaldı. Şu ana dek soruşturma kapsamında 120’den fazla kişi tutuklandı.
Aralarında eski bakan, milletvekili ve vurgun yaptığının anlaşıldığı gün AKP Genel Başkan Yardımcısı olan Fatma Betül Sayan Kaya’dan yine kendisi gibi eski milletvekili ve “Türkiye Yüzyılı” sloganının mimarlarından Ertan Aydın’a kadar birçok AKP’li isim bulunuyor. BDDK Başkan Yardımcısı, BDDK Uygulama 3. Daire Başkanı, BDDK Uygulama 4. Daire Başkanı, eski Borsa İstanbul Genel Müdürü, eski Sermaye Piyasası Kurulu Başkan Vekili, eski SPK Piyasa Gözetim ve Denetim Daire Başkanı, eski TCMB Başkan Yardımcısı, eski Türkiye Sigorta ve Türkiye Hayat Emeklilik Genel Müdürü, eski Türkiye Sigorta Genel Müdür Yardımcısı, eski Başbakanlık Başdanışmanı, eski Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı, eski Devlet Denetleme Kurulu Başkanı da listeye dahil.
Kadroları siyasetten bürokrasiye uzanan bu yapının faaliyetleriyle 141 gerçek kişi ile 73 tüzel kişi toplam 187 milyar 653 milyon TL kazanç sağladığı söyleniyor. Soygunun gerçek boyutunun ne olduğu belirsiz. İşin içindekiler de öyle… Bu gümbürtü içinde, soruşturma kapsamında 3 üst düzey yöneticisi tutuklu olan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun Başkanı, aynı zamanda eski AKP Bayburt Milletvekili ve Merkez Bankası Başkanı Şahap Kavcıoğlu dün “istifa” etti. Herkes biliyor ki kendisi istifa etmedi, ettirildi. Sırada başkalarının da olduğunu tahmin etmek güç değil.
AKP iktidarı hiç olmadığı kadar büyük bir basınçla ve iç gerilimle karşı karşıya. Bu sıkışmışlığı aşmanın yolları aranıyor. Fatma Betül Sayan Kaya, 5 Kasım’da eşi İlyas Kaya ile birlikte ifadeye gittiğinde ortaya çıkan görüntüyü “kriz iletişimi” olarak tanımlamak mümkün. Mesele sadece Kaya’nın tutuklanması değildi; tutuklamaya adeta bir geçit töreniyle götürülmesiydi. Adliyeye girdiği ilk andan savcının odasına girdiği dakikaya kadar her şeyin anbean kaydedilmesine ortam yaratılmasıydı. Kaya büyük güneş gözlükleriyle mimiklerini gizlemeye çalıştı ancak onun kamuoyuna yansıyan fotoğraflarının fon dolandırıcılığının afişine dönüştüğünü söylemek mümkün.
Fon skandalı sonrası mızrağın çuvala sığmayacağı çok geçmeden anlaşıldı. Toplumsal tepki sadece muhalefetle sınırlı kalmadı, AKP tabanında da büyük bir öfke oluştu. Öfke öylesine büyüktü ki bugüne kadar ne olursa olsun iktidara sırt dönmeyen yüzde 25’lik sert kabuğu bile zorlamaya ve aşındırmaya başladı. Büyük ihtimalle AKP’nin kendi kamuoyu yoklamaları da bunu teyit etti. AKP’ye oy veren yurttaşlar da dahil milyonlarca insan yıllardır süren bir geçim krizinin içindeyken imtiyazlı kişilerin servetleri, bu paraların hangi yolla kazanıldığı ve iktidar elitlerinin halktan ne kadar kopuk yaşadıkları anlaşıldı.
Aynı anda parti içinden de eleştirel sesler yükseldi. Zira birileri de dışarıda kaldığı için kızgındı. Skandal, parti içindeki güç mücadelesinin dinamiklerinden birine dönüştükçe hedefe konan isimlerin ardı arkası gelmedi. Tabanın reaksiyonu ve kızışan klik savaşıyla mutabakat sarsıldı, konsolidasyon gevşedi. İktidarı bir arada tutan “aynı gemideyiz” hikâyesi ağır bir yara aldı. Sonuç olarak mevcut çerçevenin krizi aşmakta yeterli olmayacağına kanaat getirilince kontrollü şekilde gaza basılarak yeni bir anlatı oluşturma aşamasına geçildi.
İktidarın fon skandalını aşmak için kurduğu yeni anlatının ilk adımı “hesap soruyoruz” algısı yaratmak. Algı yaratmanın en iyi yolu imajlar üretmektir ki iktidarın “ama montaj ama değil” bunda ne kadar başarılı olduğu biliniyor. Fatma B.S. Kaya’nın adliye görüntüleri de tam olarak buraya oturuyor. Bu bir yönüyle herkesten hesap sorulduğu ve soruşturmanın genişlediği diğer yönüyle de rejimin kontrolü ele aldığı algısını zihinlere yerleştiriyor. Halka, medyaya ve siyasete el altından “Alın bunun üstünde tepinin; hıncınızı ve öfkenizi çıkarın” deniyor. İktidar bu taktikle fon skandalını bir kısım açgözlü kişiye, işbirlikçi ya da ihmalkâr bürokratlara indirgeyerek kendini olaydan ayrıştırıyor. Erdoğan’ın pisliği süpürdüğü, devleti ve siyaseti arındırdığı görüntüsü oluşturuluyor. Partiyle taban arasındaki güven bunalımı da bu “ahlaki bariyer” ile giderilmeye çalışılıyor.
AKP’liler yaramazlık yaparken üstü yara bere içinde kalan bir çocuk misali skandalın ortalığa saçılmasından hemen sonra Erdoğan’a koşmuşlardı. Bu hem bir sığınma hem de bir koruma refleksiydi. “Reis çok üzgün, çok kızgın” türünden söylemler, Erdoğan’ı tamamen olayın dışında tutmak ve aynı zamanda bu meseleyi bir sıçrama tahtası olarak kullanmak için dile getirilmişti. Çünkü bu facia ancak siyasi bir hamleyle aşılabilir ve bunu da AKP’de Erdoğan’dan başkası yapamazdı. Şimdi gelinen aşamada fon skandalının neden olduğu sarsıntı kontrol altına alınmak istenirken tek adam düzeninin sorun üreten ve üretmeye devam edecek olan karakterinin tartışma dışına çıkarılması amaçlanıyor.
Fonda ilk perde kapandı. Şok aşaması geride kaldı. Rejim ikinci perdenin kurgusunu yapıyor. Skandalın başlı başına AKP ile tabanı arasında sert güven krizi doğurduğu ortada ancak tam da bunun üstesinden gelebilmek için bir yangın söndürme planı devrede. Bu nedenle muhalefet, fon vurgunu konusunu sona ermiş ya da toplumsal hafızaya yerleşmiş soğuk bir hadise olarak görmemeli. Bilakis, iktidarın “hesap soruyoruz” siyasetini boşa düşürecek ve mevcut güven bunalımının sürmesini sağlayacak bir düzen eleştirisi üzerine yoğunlaşmalı. Bu düzen hem skandala zemin hazırlayacak kadar çürük ve denetimsiz hem de halk ile yeni iktidar elitleri arasında devasa sınıfsal farklar yaratacak kadar pervasız ve adaletsiz.
Rejimin yumuşak karnı, iktidarın etrafındaki birinci halka kadrolar ile kendisine oy veren dış halkanın arasındaki sosyal, ekonomik ve hatta manevi uçurumdur. Fon skandalı, halkın geniş kesimlerine bu uçurumun ne kadar büyük olduğunu gösterdi. Sistemin bu çelişkisinin üzerine gidebilen bir muhalefet, AKP’yi fon enkazının altında bırakabilir. Aksi durum, iktidara yeniden toparlanma şansı verecektir. Rejimin bu şanstan faydalanabilecek kapasite ve imkânlara fazlasıyla sahip olduğu akıldan çıkarılmamalı.
Kaynak: Haber Merkezi
İlgili Haberler
Her Taraf CHP'nin kazandığı belediyelerde büyük değişim: 46 belediyede yönetim AK Parti'ye geçti, şimdi gözler Antalya ve Tekirdağ'da
Her Taraf Skandaldan bir yıl önce: Tera için “SPK nerede?” diye sorunca gözaltına alınmıştı. Savcı “Dolabın önünde dikil” demiş
2 yorum
Her Taraf Ersin Çelik: Yükü yine Reis’in sırtına bırakmak
Her Taraf Mehmet Altan: 'Ekmek, Eğitim, Özgürlük' ve 17 Kasım…
Her Taraf Hakkı Özdal: İşaretler Türkiye'nin telaşla seçime götürülmek istendiğini gösteriyor
Her Taraf Tanıl Bora: İşçi sınıfının görülmezliği