Son dakika
A Köşe Yazısı Arşiv

Dikkat, oruçlu var

 Bismi şah. Allah Allah. Erenlerin hikmetine. Er hakk Muhammed-ali aşkına. İmam Hüseyin Efendimizin susuzluk orucu niyetine. Kerbela Şehitleri’nin temiz ruhlarına matem orucu niyeti ile Hz. Fatma anamızın şefaatine. 12 imam, 14 masum-u pak efendilerimizin şevkine, 17 kemerbesler hürmetine hazır-gayip geçek erenlerin yüce himmetleri üzerimizde hazır ve nazır ola. Yuh münkire. Lanet Yezid’e. Rahmet mümin’e Allah eyvallah. Hü’. 

Böyle güzelce niyet edip ve Muharrem oruçlarını tutmaya başladı Alevi kardeşlerimiz. Mübarek olsun, Allah kabul etsin.

12 gün daha tutacaklar. Tutabilenler üç gündür zaten Masum-u Pak orucunu tutmakta. O oruç da Kerbala’dan üç gün önce Küfe’de öldürülen Hz. Hüseyin’in amcasının oğlu Müslüm ve onun iki evladı için tutuluyor.

Yas orucu bunlar. O yüzden Ramazan orucuna benzer ama daha sembolik rükünleri var. Sahuru yok. Gece 00:00’da başlıyor. Öncesinde biraz yenebilir. Ama karnı tıka basa doldurmak yok. Amaç Kerbala’daki o susuzluğu, açlığı hissetmek çünkü. Oruç akşam hava kararınca da açılıyor. Ama havanın tam kararması lazım.

Ama bu kadarla bitmiyor. Muharrem’in oruç tutulan ilk 12 günü boyunca eğlence, düğün dernek yok. Karı-koca münasebeti yasak. Et yenmiyor, kan akıtılmıyor, bıçağa, kesici aletlere el sürülmüyor. (Eskiden saç, sakal tıraşı da olunmuyormuş ama bu değişmiş durumda.) En önemlisi ve bu yasa en yakışanı, belki en zoru da saf su içilmiyor.

Vücudun su ihtiyacı diğer yemeklerden, içeceklerden, çaydan karşılanıyor. Soğan, sarımsak da yenmiyor. Bunun sebebi de çok hoş. Bunların başının kesiliyor olması. Domates yenmemesi de renginin kanı hatırlatmasından. Yumurta da yasak. Süt, yoğurt, peynir de az kullanılmalı.

12 günün sonunda 13. gün öğlen 12:00’ye kadar bütün aile oruç tutuyor. Sonra yapılan aşureyle oruçlar açılıyor, Kerbala’dan İmam Ali Zeynel Abidin’in sağ kurtulması ve Ehl-i Beyt’in soyunun onun üzerinden yürümesine şükür için kurbanlar tığlanıyor. Burada da “kurban kesmek” yerine “tığlamak” kelimesinin boşa seçilmediğini anlamışsınızdır.

Gelelim daha tatsız mevzulara. Alevi inanışına göre İslam’ın emri esasen Ramazan orucu değil, Muharrem orucudur. Peygamber Efendimiz de Muharrem Orucu tutmuştur. Peki, nasıl oluyor bu? Kerbala’nın yası değil miydi bu oruç. Hayır. Alevi inancına göre İmam Hüseyin’in şehadeti dışında Muharrem ayının ilk 10 gününe neredeyse bütün dinler tarihi sığmış: “Adem Peygamber bağışlanmış, Nuh Tufanı kopmuş, Yunus Peygamber’in balığın karnından çıkmış, İbrahim Peygamber Nemrut’un ateşi yakmamış, , Yakup Peygamber’in oğlu Yusuf Peygamber‘e kavuşmuş, Yusuf Peygamber atıldığı kuyudan kurtulmuş, , Eyüp Peygamber’in sağlığına kavuşmuş, Musa Peygamber Kızıldeniz’i asası ile yarıp geçmiş, İsa Peygamber’in doğmuş ve göğe yükseltilmiştir.

Yani bu aslında kadim bir oruçtur. Esas İslam’ın emrettiği oruç budur. Şimdi geliyoruz en hassas noktaya. Yine Alevi İslam tarihi yorumuna göre bu oruç Peygamber’in ölümünden sonra terk edilmiş, Kerbala’dan sonra Yezid bu orucun tutulmasını yasaklamış, onun yerine de Nisa Suresi’nin 92. ayetinde emredilen 30 günlük Katillik Orucu’nu zorunlu tutmuştur. Bu orucun Ramazan’da tutulan oruç olduğunu bilmem söylemeye gerek var mı?

Yüzyıllardır devam eden bir husumetin inanç yorumlarına yansıyan yüzü deyip geçelim.

Neyse ki Meclis bu husumetleri bir tarafa bırakıp Muharrem orucu boyunca Meclis Lokantası’nda etsiz, soğansız yemekler çıkarma kararı almış.

Meclis’i böyle hassasiyet gösteren bir toplumun daha da iyisini yapması beklenir. Mesela Ramazan ayı boyunca oruç tutmayanlardan beklediğimiz saygıyı, nezaketi, hürmeti Alevi kardeşlerimize göstermek gibi. Ortalık yerde yiyip, içmemek gibi.

13 gün sonra kınalı saçlı iyi kalpli komşumuzun kapımızı çalıp getireceği aşure tabağını hak etmek lazım değil mi?


[email protected]

Kopyalandı

Yazarın Diğer Yazıları

Tümü
  1. KAVRAMSAL SANATA DAİR
  2. MEYVEYİ DALINDAN YEMEK GÜZELDİR!
  3. MODERNLEŞME, TÜRK ŞİİRİ ve SEKÜLERLEŞME
  4. ONUR AKYIL: ŞAİRLİKTEN DÜZYAZIYA GEÇMEK…
  5. Türk modernleşmesinin bir diğer yüzü olarak: ‘Tunç Asker’