Peki ya dirileri ne yapacağız?
“Savaş bir gün biterse kendimize şunu sormalıyız:
Peki ya ölüleri ne yapacağız, neden öldüler?”
[Cesare Pavese]
Türkiye Cumhuriyeti tarihinin bir travmalar tarihi olduğunu daha önce şöyle ifade etmiştim. “Üç kıtaya yayılmış imparatorluğun bakiyesi olarak kalan üzerinde yaşadığımız “millî” topraklarda, imparatorluğun habitatından taşacak toplumsal travmalar yaşanmış, yaşanıyor. Ermeni Kırımı’ndan Dersim Tertelesi’ne, 6-7 eylül yağmalarından askeri darbelere, Çorum ve Maraş katliamlarından Madımak’a, 28 Şubat’tan Zanqirt (Bilge) Köyü ve Roboskî katliamlarına uzanan uzun ve geniş bir katliamlar tarihinin travması üzerinde yaşıyoruz.” (08.06.12, Gazete İpekyol)
Türkiye’de “öteki”ne duyulan öfkenin kamulaştırılması hizmetine sunulan, böylelikle devlet otoritesine karşı sadakat ve itaati kurumsallaştıran Türk Milliyetçiliği otoritenin (yahut statükonun) güçlenerek sürdürülebilmesini sağlamıştır. Ayrımcılık üzerine inşa edilmiş Türk bürokrasisinin başarılı “ideal vatandaş” üretme politikası sayesinde, bugün ruhsal ve zihinsel olarak rehabilitasyona muhtaç milyonlarca insan ile aynı havayı soluyoruz, hatta birçoğumuz bu milyonlarcasına farkında olmadan dahil.
Yazının epigrafı olarak kullanılan Pavese’nin “peki ya ölüleri ne yapacağız?” sorusu, bugünlerde Hükümet ile Öcalan arasında başlayan görüşmelerin konusuna atıfla zaman zaman kullanılıyor. Bilhassa son otuz yıllık süreçte meselemizin sadece ölülerden ibaret olmadığı, rahatsız edici bir hakikat. Bizler daha vahim iki soru ile de karşı karşıyayız: Bunca yıldır bir nefret, ayrımcılık, ötekileştirme odağından beslenen milyonları ne yapacağız? Yüz yıldır kimliği sebebiyle maruz kaldığı zulüm ve asimilasyonun neticesinde “kendine yabancılaşmış” milyonları ne yapacağız?
…
Türklerin Rehabilitasyon İhtiyacı
Türkiye’de varoluşundan beri kendini devletin ideolojik aygıtı olarak konumlandıran ve “”millî eğitim”in zihinsel paralelliğinde işleyen medya milyonların beynini Kürtler ve Kürt hareketi aleyhine dezenforme ederek onları rehabilitasyona muhtaç hale getirdi. Bugün geçmişteki kendi bu “olumsuz algı inşası”na rağmen barışı tesis etmek için çabalaması yeterli olmasa da geçmişin karanlık sicilini kabul noktasında önemlidir. Haber dilini “savaş” dilinden “barış” diline çevirme gerekliliğini tartışan medyadaki bu dönüşüm niyeti, toplumun rehabilitasyona muhtaç çoğunluğunda ya refleksif bir biçimde “barış karşıtı” olarak ortaya çıkar, ya da olması gerekenden daha zor bir “barış sürecine alışma” şeklinde zuhur eder. Dileğimiz, umudumuzun kulaklarına fısıldanan bu süreçte “millî eğitim” ve “millî medya”nın ektiğini biçmek zorunda kalmamasıdır…
Üniversite’de en iyi arkadaşlarımdan biri Kürtleri sevmezdi. Ortaokulda en iyi arkadaşı bir Kürt imiş. Lisede de en iyi arkadaşı bir Kürt imiş. Dediğine göre ben de onun üniversitedeki en iyi arkadaşı idim. Hayatında tanıdığı sadece üç Kürt olan, üçü ile de çok iyi dost olan bu arkadaşım, durumunu “ne bileyim abi, sevmiyorum işte” diyerek açıklıyordu. Sonradan onun gibi düşünen yüzbinlerce insan olduğunu öğrendim…
Hacca giden bir tanıdığım, Güney Kürdistan’dan giden hacıların sırtında Kürdistan yazdığını görünce “Allah Allaaah, mübarek yerde de siyaset olur mu?” diye içinden geçirdiğini söylemişti. Yine Güney Kürdistan’a ihracat yapan bir başka tanıdığım, sınırdan geçtikten sonra gördüğü “Kürdistan’a Hoşgeldiniz” tabelasını, rahatsızlığını belli ederek anlatmıştı…
Yukarıdaki örneklerde çerçevesi çizilen “Kürt algısı” Türk toplumunun maalesef çok büyük bir oranında mevcut. Bu algı her zaman salt bir rahatsızlık şeklinde kendini göstermiyor. Fırat’ın batısında kalan birçok yerde Kürtler lince maruz kalmış yahut bu ihtimalin korkusunu taşımaktadırlar. Adi bir adli olayın nasıl bir linç operasyonuna dönüştüğünün yakın bir örneği bu yılın başında Afyon Sultandağı’da yaşananlardır. (Konu hakkında Mazlumder’in raporu: http://bit.ly/ZC1jnn). Evinin önünde polis tarafından 13 kurşunla öldürülen Uğur Kaymaz’ın Eskişehir’e alınan davasında Kaymaz ailesi yakınlarının ülkücülerin saldırısına maruz kalması ve Mazlumder’in İstanbul Fatih Camiinde Roboskî için düzenlediği iftara katılanlara “islamî kimlikli” insanlar tarafından saldırılması, işin içine “Kürtlük” girdiğinde haklı-haksız olunmasına bakılmadığının birer göstergesidir.
Geçenlerde “Türk Toplumunun Rehabilitasyon İhtiyacı” başlıklı iki yazı kaleme alan Begüm Burak, “Bir insan dilinden, kıyafetinden veya dünya görüşünden ötürü bir toplumda hor görülüyorsa, bu toplumun rehabilite edilmesi yeni doğmuş bir bebeğin anne sütüne muhtaç olması kadar elzemdir.” diyordu (28-31 Ocak 2013, HürBakış). Buna katılmakla birlikte rehabilitasyona sadece Türk toplumun muhtaç olmadığını üzülerek eklemek gerektiğini düşünüyorum…
Kürtlerin Rehabilitasyon İhtiyacı
Köyleri yakılan, sürgün edilen, sürgün gittiği yerlerde yukarıda anlatılan muamelelere maruz kalan yüzbinlerce insanın rehabilite edilmeye muhtaç olduğu ve bu rehabilitasyonun hiç de kolay olmayacağı izahtan varestedir. Bununla birlikte maruz kaldığı asırlık endoktrinasyon süreci neticesinde kendi değerlerine yabancılaşmış, dilinin şeytanlaştırılması sebebiyle dilinden kopmuş, öyle ki yerde bulduğu sigara kâğıdını (Arapça yazısı sebebiyle) öpüp başına koyarken, kendi dilinde dua etmeyi küfür saymış insanların da nasıl rehabilite edilecekleri düşünülmelidir…
“Bizler, okula başlarken Türkçe bilmeyen çocuklardık. Şimdi okula başlayan çocuklarımız Kürtçe bilmiyor.” diyordu geçenlerde bir baba, bu travmanın da rehabilite edilmesi hayatî derecede mühimdir, ama ne kadar mümkün, bilemiyorum…
Hasılı; ümidimizin, av köpekleri gibi kulaklarını dikip barışı umduğu bu zamanlarda sorun sadece ölülerimizi ne yapacağımız değil, dirilerimizle nasıl bir yarın kuracağımızdır da…
…
Not:Epeydir görünür olmayı mümkün kılan her şeyin kepengini indiresim var. Huzurlarınızdan belirsiz bir süreliğine müsaade istirham ediyorum, sevgiyle kalınız…
Kaynak: Gazete İpekyol - HürBakış
Reha Ruhavioğlu – twitter/ruhavi