Son dakika
A Köşe Yazısı Arşiv

Benim gibi babaya halkımız tuhaf tuhaf bakıyor

 Akademisyen Ege Göktuna'ye göre 'süper baba' modeline toplum ve sistem hazır değil. 'Alışveriş merkezinde kızımın altını kadınlar tuvaletine girerek değiştirmek zorunda mıyım' diyor.

NEDEN

Tayyip Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığı için vizyon belgesini değerlendiren bir röportaj da okuyabilirdiniz, bunu rahatlıkla yapabilirdim. Ankara siyasetini konuşmak her zaman mümkün ve laf aramızda kolay olanı. Ama bugün okuyacağınız gibi hayatın orta yerinden yükselen siyaseti Ege Göktuna gibi iyi anlatan ve gözler önüne seren örnekleri her zaman bulamıyoruz. Vergi hukukçusu (ve aynı zamanda basçı) Göktuna 2.5 yıldır bir de baba. Kendisine süper baba diyor, ki haklı. Kızı Arya’yla sadece oynayıp eğlenmiyor, birinci dereceden bakımını eşi Bilge’yle birlikte paylaşıyor. Ve bu hali toplumun çocuğun bakımını annenin üstüne yıkan ve babayı dışlayan sistemine son derece aykırı geliyor. Göktuna’nın pratikte yaşadığı sıkıntılar toplumsal cinsiyet politikalarıyla ilgili çok şey söylüyor. 


Önce bize kendinizden bahseder misiniz?

Ege Göktuna, akademisyenim. Hukukçuyum. Vergi hukuku… Özyeğin Üniversitesi’nde ders veriyorum. Bas gitar çalıyorum.

Kaç yıldır babasınız?

-Tam iki buçuk yıldır. Kızım Arya iki buçuk yaşında. Zaten o geldiğinden beri hayat başka bir hal aldı. Her şeyin merkezi oldu. Doğduktan hemen sonra da başınıza ne geldiğini anlamıyorsunuz aslında. Doktorlar, hemşireler, ziyaretçiler, harala gürele geçiyor ilk iki gün. Çok iyi hatırlıyorum hastaneden çıkıp eve geldiğimiz ilk günü. Evde kimse yok. Eşim Bilge, ben ve Arya olarak geldik. Arya’ya baktık, sonra Bilge’yle birbirimize baktık. Eee şimdi ne yapacağız, hayat böyle mi geçecek gibilerinden…

Bilim insanları babaların babalığı 6 aydan önce hissetmediğini söylüyor, sizde öyle olmadı mı?

-Valla olmadı. Ben tüm kaygıları, yoğun sorumluluk hissini, daha önce hiç başıma gelmemiş bağlanma isteğini Bilge’yle birlikte yaşadım, paylaştım. Ben hastaneden eve geldiğimiz ilk andan itibaren baktım Arya’ya.

‘Arya’ya bakmak’tan kasıt nedir? Günde bir-iki saat oyalama, kucaklama gibi mi?

-Hayır hayır tüm ihtiyaçlarını karşılamaktan söz ediyorum. Yemek, altını değiştirme, uyutma. İlk andan itibaren bunların nasıl yapıldığını öğrenmeye çalıştım, buna efor harcadım. Ve yaptım.

Böyle bir baba olmayı önceden tasarlamış mıydınız?

-Aslında evet. Çünkü Bilge de ben de akademisyeniz, dolayısıyla çalışma saatlerimiz esnek. Çocuğun bakımını bakıcıya ya da anneanne babaanneye yıkmayacağız diye karar vermiştik. Böyle olunca iş yükünü ve sorumluluğu benim Bilge’yle eşit şekilde üstlenmem gerekiyordu. Bakıcıya karşı olan da bendim üstelik. Hem bakıcı istemiyorum hem de herşeyi sen yap diyemezdim.

Niye karşıydınız bakıcıya?

-En değerli varlığımı tanımadığım bir insana emanet etme fikriyle barışamadım. Ya da çocuğumun Gürcü aksanıyla Türkçe öğrenmesini istemedim diyelim. Görüyorum parkta böyle çocuk çok var. Arya’nın benim ve Bilge’nin hayata bakışıyla büyümesini istedim. Tabii bunun da riskleri var.

Ne gibi?

-Ben müzikle çok ilgiliyim, Arya’nın da öyle olmasını istiyorum. Daha doğrusu müzik ilgimi onunla paylaşıyorum. Evde sürekli gitar çalıyorum, söylüyorum. Arya da artık bas gitar ile akustik gitarı ayırdedebiliyor. Bir yandan da çocuğu ben buna kanalize ediyorum kaygısı da duyuyorum. Hem bakışımla yoğrulsun istiyorum hem de zorluyor olmaktan korkuyorum. Mesela bir arkadaşım geçenlerde beni eleştirdi. Sen çocukta müziğe karşı bir istenç yaratmaya çalışıyorsun, hoşuna gitsin diye uğraşıyorsun, serbest bırakmıyorsun dedi. Ama işte ben evde onunla çok vakit geçirdiğim için benim hayat pratiğimi ister istemez kaptı. Hiç ‘Mini mini bir kuş’la uyumadı. Bilge’yle deli gibi Youtube’dan müzik arıyoruz mayıştırmak için, herşeyi deniyoruz. Çocuk Shostakovich Jazz Suite ile hop diye gözlerini kapadı.

Yemeklerini filan da siz mi hazırlıyorsunuz?

-Artık tabii çok daha kolay, etini, salatasını, makarnasını yapabiliyorum. Ama daha küçükken zordu. O zaman da baştan sona sebze yemeği yapmadım fakat bazı trikleri öğrendim. Mesela tarhana çorbası… Kahvaltısını hep ben hazırlıyorum. Sebze püresi yapıp yediriyorum filan.

Sizin babanız da böyle miydi, yani bir rol modeliniz var mı?

-Hayır hiç alakası yok. Babamla benim ilişkim çok yakındır. Hep de öyle olmuştur. Oynardık, gezerdik, birlikte vakit geçirirdik. Ama benim Arya’ya baktığım gibi bana asla bakmadı. Bunu yapamazdı da. Çünkü mesaisi vardı.

E sizin de mesainiz var…

-Ama akademisyenlik sabah 9 akşam 5 tarzı bir iş değil. Onun rahatlığını yaşadım ben. Bir de sağolsun üniversite ben baba olduktan sonra beni kayırdı. Zaten kürsüdeki hocalarıma da ‘Bebeğime ben bakıyorum dolayısıyla okula daha az vakit ayıracağım, daha az geleceğim’ dedim, çok anlayışla karşıladılar. Dersim olduğu zamanlar hariç okula gitmedim, Arya’ya baktım. Örneğin Bilge’nin dersi var, benim yok. Ben evde kalıp çocukla ilgileniyorum.

Arya’yla ilk yalnız kaldığınızda da her şeyi harika başarmış mıydınız?

-Olur mu hiç. İlk denemem korkunçtu. Ama çok da istedim. ‘Artık hazırım, süper babayım, Arya’yla yalnız kalabilirim’ dedim. Kafama göre her şey de son derece basit ve hazır. Sütler sağılmış buzdolabında duruyor. Onları alıp ısıtıp Arya’ya vereceğim. Annemi, kayınvalidemi, Bilge’yi evden gönderdim. Siz gidin, bugün sadece ben olacağım filan diye. E gittiler. Biz kaldık baba-kız başbaşa.

Sandığınız kadar basit değilmiş galiba?

-Hiç hem de. Gayet güzel sütü ısıttım, biberona koydum ve Arya’ya uzattım. Kafasını çevirdi. Bir daha denedim, öbür tarafa çevirdi. Bir daha, bir daha… Yok asla açmıyor ağzını. Üstüne bir de deliler gibi ağlamaya başladı. Ne yapsam olmuyor. Bir süre sonra yalvarmaya başladım, Arya nolur sus kızım diye. En sonunda delirmek üzereyken Bilge’yi aradım, gel yoksa ben camdan atlayacağım dedim. Ama iyi oldu.

Ne iyi oldu?

-Böyle feci bir gün yaşamam. İki şeyi anlamama yardım etti. Bir: Eşimin, annemin, kayınvalidemin çocuk büyütürken nasıl stresli anlar yaşayıp atlattığını gördüm. Bu ancak yaşanarak vakıf olunacak birşey. İkincisi de çocuğa bakmak konusunda en önemli şeyin pratik yapmak olduğunu anladım. Aslında kadınlar da bebeğin bakımıyla ilgili özel bir bilgiye sahip değil. Ama yapa yapa öğreniyorlar. Öğrenmek zorunda kalıyorlar. Baba hem ben yapamam diye kenara çekiliyor, çoğunlukla işine öyle geldiği için. Ya da zaten babaya sen yapamazsın diye çocuğu teslim etmiyorlar. Dolayısıyla çocuğun temel ihtiyaçlarını karşılayan değil oynayan insan konumuyla yetiniyor baba.

Yetiniyor mu, bu rolü aslında seviyor mu?

-Dediğim gibi işine geliyor da olabilir ama toplum yapısı da babanın çocuğun büyümesinde daha fazla rol almasına müsaade etmiyor. Daha doğrusu şans tanımıyor. Mesela ben yavaş yavaş, deneye deneye öğrendim Arya’yla başbaşa kalmayı. O feci günden sonra dışarı çıkarak, parka giderek alıştırma yaptım. Hatta Bilge’ye ‘Ben yalnız kalmak istiyorum Arya’yla, sen gelme’ diyordum. Bu sayede parktaki bakıcılarla da engin bir muhabbetim oldu. Sizinki ne yiyor? Ne kadar anne sütü aldı? Gibi soru cevaplar yapıyoruz onlarla. Sonra bir kere Arya’yı bensiz parka götürdü Bilge. Ona da siz bakıcısı mısınız diye sormuşlar.

Gururunuz okşanıyor mu böyle durumlarda?

-Tabii ki. Bir süper baba modeli olarak havalara girerek bez değiştiririm mesela.

O nasıl oluyor?

-Bir kere yaz sıcağında evde temizlik vardı. Bilge, ‘Sen al Arya’yı dışarı çıkın’ dedi. Bağdat Caddesi’nde bir sürü tur attık, Göztepe Parkı senin, sahilyolu benim… Fakat yol ortasında kaka yaptı ve sıcakta çok rahatsız oldu, pusette durmuyor. Ben de ayakta altını değiştirdim, gayet profesyonel biçimde. Yoldan geçenler ‘Vay be babaya bak’ filan dediler. Çok hoşuma gitti. Fakat her zaman da böyle olmuyor. Daha doğrusu genelde sistem ve toplum benim gibi bir babaya göre tasarlanmadığı için zorlanıyorum.

Ne tür zorlanmalar?

-Yaşadığım şeyi özetlemek gerekirse; Halkımız benim gibi bir babaya tuhaf tuhaf bakıyor diyebilirim. Şimdi ben kızımla dolaşıyorum, bir alışveriş merkezine gidiyorum, bir noktadan sonra altını değiştirmem gerekiyor. Alt değiştirme sistemi sadece kadınlar tuvaletinde mevcut biliyorsunuz. Her şeyden önce bu toplumsal cinsiyet politikalarıyla ilgili çok ciddi bir şey söylüyor. Çocukla ilgili temel gereksinimleri annenin asli görevi yapan ve babayı dışlayan bir model. Üstelik ben ‘Bir baba olarak çocuğumun altını değiştirmek istiyorum, değiştirmeme engel olunuyor’ diyene kadar kimse bu eksikliğin farkına dahi varmamış. Böylesine kabullenilmiş roller var. Ama ben herkes gibi bunu kabullenmedim, inat ettim, değiştirdim.

Kadınlar tuvaletine girerek mi?

-Evet ne yapayım. Kadınlar tuvaletinin ön bölümünde zaten alt değiştirme gereçleri. Oraya girip değiştiriyorum.

Takdir eden kadınlar olmadı mı?

-Pek olmadı. Bu adamın bizim tuvalette ne işi var türünden bakışlar hissettim üstümde. Alt değiştirme meselesini, ilginçtir, benim babam bile garipsiyor. Bir keresinde onların evinde oturuyoruz. Birden dedi ki, oğlum baktım Arya’nın altını hep sen temizliyorsun, senin işin mi? Bozuldum tabii. ‘Evet’ dedim ‘Benim de işim.’ Neyse ki ailede benim ‘süper babalığıma’ alıştı herkes. Ama iş kendi çekirdek ailenizle bitmiyor ki. Daha sizinle buluşmaya gelirken başıma geldi.

Ne oldu?

-Arya bebekken arkada araba koltuğuna oturduğunda kıyameti koparıyordu. O yüzden ben birkaç kere arka koltukta, onun yanında oturdum. Bu şekilde alıştık hepimiz. O yüzden arabayı hep Bilge kullanır, ben arkada Arya ile otururum. Yanımızdan geçen arabalar ‘Bu ne biçim iş’ diye bakıyorlar hep. Arabayı erkek kullanır, çocukla kadın ilgilenir şeklinde iki klişeyi de kırıyoruz çünkü biz. Belki bizim babalarımızın döneminde o klişeleri hiç dokunulmuyordu, şimdi yine daha iyiyiz ama sandığımız kadar da ilerlemedik. Yine aynı toplumsal kodlar içinde debelenip duruyoruz.

Kopyalandı

Yazarın Diğer Yazıları

Tümü
  1. KAVRAMSAL SANATA DAİR
  2. MEYVEYİ DALINDAN YEMEK GÜZELDİR!
  3. MODERNLEŞME, TÜRK ŞİİRİ ve SEKÜLERLEŞME
  4. ONUR AKYIL: ŞAİRLİKTEN DÜZYAZIYA GEÇMEK…
  5. Türk modernleşmesinin bir diğer yüzü olarak: ‘Tunç Asker’